ماشین آلات تخلیه و بارگیری ( Unloading and loading machines )
تجهیزات مکانیکی تخلیه و بارگیری که امروزه در سطح محوطه های بندری به منظور جابجایی، صفافی، تخلیه و بارگیری کالاها استفاده می گردد، دارای ابعادی متنوع و متفاوت از نظر شکل ، توانایی کار و نحوة جابجایی کالا می باشند .
معادل انگلیسی ماشین آلات تخلیه و بارگیری Unloading and loading machines می باشد.
زیر مجموعه های ماشین آلات تخلیه و بارگیری ( Unloading and loading machines )
جرثقیلهای سنگین اسکله ای کانتینری (Gantry Cranes)
این نوع جرثقیل های عظیم اختصاصاً برای تخلیه و بارگیری کانتینر اختراع و استفاده می شوند . عمدتاً دو نوع جرثقیل سنگین اسکله ای کانتینری وجود دارد ، یک نوع آن دارای چرخهای لاستیکی و دیگری مجهز به چرخهای آهنی بوده و نیازمند به دو شاخه خط آهن مخصوص، ریل است. ساختمان این نوع جرثقیل ها چه لاستیکی باشند و چه چرخ آهنی ، دارای دو نوع بوم ثابت و متحرک هستند . این نوع از جرثقیل ها مجهز به اسپریدر می باشد که اسپریدر آن قابلیت حرکت در عرض بوم ثابت و به موازات اسکله و تا قعر انبار کشتی بوده و همچنین قابلیت 180 درجه چرخش به دور خود و یا در روی اسکله است.
جرثقیل های اسکله ای تخلیه و بارگیری مواد فله (Bulk Loading / Discharging)
نوع دیگری از جرثقیل ها و تأسیسات عظیم اسکله ای هستند که برای تخلیه و بارگیری مواد فله نظیر گندم ، جو ، ذرت ، خاکهای معدنی و سنگ آهن و غیره کاربرد دارند . به طور کلی تجهیزات تخلیه و بارگیری مواد فله را می توان به دو طبقه تقسیم کرد : 1- جرثقیل های تخلیه و بارگیری مواد فله گراب دار 2- برجها یا مکنده های پنوماتیکی تخلیه و بارگیری مواد فله
جرثقیل های سنگین اسکله ای کالاهای متفرقه (Luffing Dock Cranes)
خصوصیت عمده این جرثقیل ها عظیم بودن جثه آنها می باشد . در نتیجه این حسن ، بوم متحرک دارای بردی وسیع بوده که تا منتهی الیه عریض ترین کشتی های باری و گاهی تا خارج از این حد نیز می رسد.
لیفتتراکها (Fork Lifts)
لیفت تراک ها وسائل نقلیه باربرداری هستند که قادرند با توجه به ظرفیت آنها کلیه انواع بسته بندیهای محتوی کالا را بلند کرده ، حرکت و جابجا نموده و سپس در محل مورد نظر صفافی یا بار روی وسائل نقلیه نظیر تریلی های جاده ای بارگیری نمایند .
تاپ لیفتها
تاپ لیفت ها کانتینرها را با استفاده از اسپریدرهای مجهز به قفل چرخنده از قسمت بالای کانتینر محکم در بر گرفته و آن را از زمین بلند می کنند ، یابالعکس یک کانتینر را به همین روش از روی چند کانتینر دیگر گرفته و پایین می آورند.
ریچ استاکرها
ریچ استاکرها به منظور حمل و جابجایی کانتینر طراحی گردیده و توانایی صفافی کانتینر تا چهار ردیف و چهار طبقه را دارد . عمل حمل و گرفتن کانتینر به وسیله مجموعه ای که اسپریدر نامیده می شود، انجام می گیرد.
تراکتورها، کشندهها
تراکتورها یا کشنده ها وسایلی هستند که اساساً برای کشیدن کفی یا تریلرهای حامل بار در فواصل بین اسکله و انبار و محوطه های بندری استفاده می گردند . تراکتورها در دو نوع الکتریکی و دیزلی وجود دارند.
کفیها و بارکشها
کفی ها از ساده ترین و در عین حال پرکاربردترین تجهیزات بندری در بنادر ایران به شمار می روند که نقش مهمی در حمل و نقل و جابجایی بار در داخل محوطه بندری را بعهده دارند. این تجهیزات منحصراً برای حمل بار نظیر صندوق ، پالت ، بسته های آهن و کانتینر ، از پای اسکله به محل انبار و یا از یک مکان به مکان دیگر را انجام می دهند.
استرادل کریرها (Straddle Carriers)
استرادل کریر نوعی وسیله چرخ لاستیکی است که برای جابجایی و صفافی کانتینر در ترمینال های اختصاصی کانتینری بکار می رود و در حقیقت به عنوان رابط کارا بین گنتری کرین در کنار اسکله و ترانستینر در محوطه می باشد و وجود این وسیله می تواند نقش کفی و کشنده را که جهت حمل کانتینر از اسکله به محوطه مورد استفاده قرار می گیرد ، کمرنگ سازد . استرادل کریر بخاطر داشتن چرخهای لاستیکی قادر است جداول صفافی کانتینر را در یک ترمینال کانتینر تعویض کرده و در تمام ساطح ترمینال مورد استفاده قرار گیرد .
ترانستینرها (Transtainers)
ترانس تینر نیز نوعی وسیله سنگین و عظیم جابجا کننده کانتینر در ترمینال های کانتینری محسوب مای گردد و امتیاز این دستگاه ، قابلیت آرایش منظم و سریع و تقلیل فضای مورد نیاز برای آرایش کانتینرها بدلیل داشتن مسیر ثابت برای حرکت و قابل کنترل بودن آن در حد بسیار بالا می باشد و کاربرد آن ، صفافی کانتینرهای واصله از اسکله یا سیستم های حمل و نقل زمینی نظیر کامیون یا قطارهای باربری می باشد .
لودرها (Loaders)
از لودرها برای بارگیری مواد فله استفاده میشود.